Doelpunten van grote afstand zijn op het WK 2026 allesbehalve een zeldzaamheid – maar in hoeverre worden ze bevorderd door de nieuwe WK-bal? Een Aziatisch onderzoek heeft verrassende resultaten aan het licht gebracht.
Het was een wereldkampioenschap dat bij velen in het geheugen is gegrift als het toernooi van de langeafstandsschoten. Dat had waarschijnlijk ook te maken met de toenmalige wedstrijdbal: tijdens het WK 2010 zorgde de onvoorspelbare “Jabulani” voor veel ophef.
Overal kwam er kritiek naar boven, zowel bij trainers, spelers als keepers. „Deze bal is de slechtste die ik ooit in mijn leven heb gezien”, foeterde de toenmalige bondscoach van Engeland, Fabio Capello. „We kunnen er niet aan wennen”, zei Lionel Messi. De Spaanse keeper Iker Casillas schreef de bal zelfs een „duister karakter” toe.
En hoe zit het met de huidige WK-bal? Ook die lijkt zijn eigenaardigheden te hebben, zoals blijkt uit een studie van Zuid-Koreaanse en Japanse wetenschappers met de titel „Oriëntatieafhankelijke luchtweerstandscrisis en vluchtgedrag van de FIFA WK-wedstrijdbal Trionda“, die door The Guardian is samengevat.
Volgens deze studie schoten de onderzoekers de bal vanuit zes verschillende hoeken door een windtunnel om de effecten van aerodynamische krachten op de bal te meten. Het resultaat: ongeacht waar de bal werd geraakt – zodra hij een bepaalde snelheid bereikte, nam zijn snelheid nogmaals toe.
De onderzoekers van de Seoul Women’s University en de Universiteit van Tsukuba schrijven dit toe aan het zogenaamde „drag crisis“-effect. Dit treedt op wanneer een door de lucht vliegend object het punt bereikt waarop de luchtstroom eromheen overgaat van een gladde toestand naar een turbulente. Als de stroming turbulent is, verstoort deze de luchtweerstand achter een bewegend object, waardoor dit sneller kan bewegen.
Een bal die sneller wordt in plaats van langzamer? Dat kan natuurlijk een probleem worden voor keepers.
Vooral omdat het effect volgens de onderzoekers er ook toe leidt dat de baan van de bal wordt beïnvloed. De gevolgen lijken echter gering te zijn. Een collectieve verontwaardiging zoals destijds, tijdens het WK 2010, is tot nu toe in ieder geval uitgebleven. Volgens de FIFA ontstaat er dankzij de slechts vier vakjes sowieso eerder een „oppervlak dat zorgt voor optimale vluchtstabiliteit door voldoende en gelijkmatig verdeelde luchtweerstand te garanderen terwijl de bal door de lucht vliegt“. Fabrikant Adidas verklaarde vooraf dat de Trionda 300 aan laboratoriumtests is onderworpen en dat het ontwerp „een beter voorspelbare baan“ moet garanderen.
33 doelpunten van afstand na de groepsfase
Feit is: de experts in schoten van afstand zijn op het WK 2026 in topvorm. Als we kijken naar de groepsfasen van de afgelopen zes wereldkampioenschappen, zijn er nog nooit meer doelpunten van afstand gescoord (33 doelpunten/0,46 per wedstrijd). Op de tweede plaats staat het WK 2010 (27/0,42), maar in Zuid-Afrika was het aandeel van de doelpunten van afstand in vergelijking met alle doelpunten hoger dan bij het huidige WK (18,6 procent tegenover 15,3 procent). En het pure aantal doelpunten is natuurlijk ook te wijten aan het feit dat er deze keer 72 in plaats van 64 wedstrijden werden gespeeld.
Messi was bij beide wereldkampioenschappen van de partij, en de Argentijn zal nog steeds geen traan laten om de Jabulani – de zesvoudige WK-deelnemer wist in Zuid-Afrika geen enkel doelpunt van afstand te scoren. In totaal heeft hij echter al zeven keer van afstand gescoord; niemand scoorde vaker sinds het WK 2006 (op de tweede plaats staan Kylian Mbappé, Diego Forlán en David Villa met elk drie doelpunten). In de eerste drie wedstrijden van het WK 2026 scoorde Messi alleen al driemaal van afstand.
