Gerrie Coetzee werd in 1983 totaal onverwacht de eerste zwaargewicht wereldkampioen uit Afrika. Drie jaar geleden werd de populaire volksheld door een ernstige ziekte uit het leven gerukt.
Het moment waarop Gerrie Coetzee geschiedenis schreef, bezorgde hem ook fysieke pijn.
In de tiende ronde raakte Michael Dokes met een rechtse stoot in het gezicht, zo hard dat Coetzee’s hand brak. Tegenstander Dokes wankelde even, greep naar de ringkooi – en was uitgeschakeld.
Coetzee, een blanke Zuid-Afrikaan uit Boksburg bij Johannesburg, kroonde zich op 23 september 1983 op sensationele wijze tot bokskampioen in het zwaargewicht, de eerste uit Afrika – een historische triomf met aanzienlijke politieke gevolgen.
Voor de toen 28-jarige was het het meest memorabele moment uit een bewogen en filmisch leven, waaruit Coetzee op 12 januari 2023 door een ernstige ziekte werd weggerukt.
Coetzee’s wereldkampioenschapsoverwinning verraste de bokswereld
Coetzee had lang op zijn grote moment gewacht. Hoewel hij al vóór zijn wereldkampioenschapsoverwinning grote overwinningen had behaald, onder andere tegen Muhammad Ali-verslaander Leon Spinks, had hij twee kansen op het wereldkampioenschap tegen John Tate en Mike Weaver al laten liggen.
En ook in het door de dubieuze promotorlegende Don King geregelde gevecht tegen WBA-kampioen Dokes waren de kansen slecht. Dokes gold als een opkomende topster, Coetzee als een betere opbouwende tegenstander.
Maar Coetzee’s brute slagkracht gooide roet in het eten van Dokes.
Een antiracist in het apartheidsregime
De machthebbers in Zuid-Afrika pronkten tijdens de apartheid graag met Coetzee, die ze als “witte hoop” prezen en op dezelfde manier probeerden te gebruiken als de nazi’s destijds de sensationele overwinning van Max Schmeling op Joe Louis.
Coetzee was echter geen racist, integendeel. Hij vocht actief tegen rassenscheiding en negeerde meerdere malen de betreffende wetten. Zo adopteerde hij onder andere een donkere bokstalent om diens leven te vergemakkelijken.
“Ik wil een kampioen van het volk zijn, ik wil ieders kampioen zijn”, zei hij na zijn wereldkampioenschapsoverwinning op Cokes nog in de ring: “Ik wil niet de kampioen van een bepaalde groep zijn.”
Tot Coetzee’s verdriet was zijn wereldkampioenschapsoverwinning ook het begin van het einde van zijn sprookje: de handblessure die hij opliep bij de knock-outslag speelde daarbij een rol.
Blessure dwarsboomde groot gevecht
Coetzee tekende een contract voor een titelgevecht tegen IBF-wereldkampioen Larry Holmes, maar het duel werd uitgesteld door geschillen over geld en ijdelheden van de bond – en ging uiteindelijk niet door toen Coetzee’s rechterhand tijdens de training voor een duel met de legendarische Holmes opnieuw begaf.
Bij zijn comebackgevecht op 1 december 1984 verloor Coetzee zijn titel meteen weer aan de Amerikaan Greg Page. Hij heeft deze nooit meer kunnen heroveren.
Coetzee stopte nadat de Brit Frank Bruno hem in 1986 in de eerste ronde knock-out sloeg. Twee korte comebacks hadden geen grote betekenis meer.
Geëerd door Nelson Mandela
Na zijn carrière werkte Coetzee als motiverend spreker. In januari 2023 stierf hij na een kort, ernstig ziek te zijn geweest aan longkanker.
Tussen de diagnose en het overlijden van Coetzee zat slechts ongeveer een week, zoals dochter Lana aan het portaal Independent Online vertelde: “Het ging allemaal zo snel. Het was een agressieve vorm van kanker.”
In zijn Zuid-Afrikaanse thuisland bleef Coetzee in herinnering als volksheld. Na het einde van de apartheid kreeg hij een medaille van verdienste van de toenmalige president, de nationale held en vrijheidsstrijder Nelson Mandela.
Enkele jaren voor Coetzee’s dood was er zelfs een Hollywoodfilm over hem in de planning, met Liam Hemsworth in de hoofdrol, maar uiteindelijk is het stil geworden rond het project.